स्थानीय भाय्या विषयलय् यक्वसित हे अलमल दु । छगू स्थानविशेषय् थी थी मूल्य व मान्यता दुने च्वना अन सकस्यां थुइगुकथं सम्बोधन यानातःगु वा न्ववाइगु भाय्यात स्थानीय भाय् धाइ । छगू हे जाती दुने नं स्थान अनुसार भाय् पानाच्वंगु दु । झी नेवाः जात दुने नं स्थान अनुसार भाय् पाः । दोल्खाय् च्वंपिं नेवाःतय्सं ल्हाइगु भाय्, ख्वपय् च्वंपिंसं ल्हाइगु नेवाः भाय्, येँ च्वंपिंसं ल्हाइगु नेवाः भाय् वा धरानय् च्वंपिं नेवाःतय्सं ल्हाइगु नेवाः भाय् पानाच्वंगु दइ ।
थथे स्थानीय भाय् पानाच्वंगुया कारण धैगु हे उगु स्थानय् मेमेगु जाती वा भाय्या प्रभाव वा अ–प्रभावया कारणं जुयाच्वनिं । गुगु थासय् मेमेगु जाती वा भाय्या प्रभाव लाइमखु अनया भाय् यक्व हिलाच्वनिं मखु । भाषाया ल्याखँ यदि गनं स्थान विशेषय् व्यापारया केन्द्र वा ट्रान्जिट प्वाइन्ट जुल धाःसा अन तःकथंया भाय्या प्रभाव लानाच्वनिं । उकिं स्थानीय भाय्या अवधारणा लिसें प्रभावयात बांलाक्क हे थुइके माः ।
भासाय् थीथी कथंया प्रभाव लानाच्वंगु दइ । भासा गतिशील जुइगु कारण थुकीया गतिशीलतायात बजारया रूपय् स्वयाः राजनैतिक, आर्थिक, सामाजिक एवं टेक्नोलोजीया दृष्टिं स्वयेगु नं आवश्यक जू । विशेषरूपं नेपालभासायात कयाः अनेकौं कथंया विश्लेषणात्मक दृष्टिकोण आवश्यक जू ।
राजनैतिकरूपं नेपालय् न्हूगु संविधानय् नेपालय् दुने न्ववाइगु हरेक भाय् राष्ट्रिय भाय् खः धकाः उल्लेख यानातःगु दु । थ्व हे कारण आः नेवाः भाय् नं राष्ट्रिय भाय् खः । नेवाः भाय्या निंतिंं आः संविधानं रक्षा यायेगु पलाः ल्ह्वनाच्वंगु दु । नेपालय् ल्हाइगु हरेक भाय्या सुरक्षा आ संविधानं यानाच्वंगु दु । उकिं भासाया दकलय् महत्वपूर्ण पक्ष धैगु राजनैतिक पक्ष खः । गुगुं इलय् नेपालभासां न्ववाये मदु व नेपालभासां तकं च्वयातःगु छुं भ्वं मान्यता मबिइगु जुयाच्वंगु खःसा केवल छथी भासा जक राज्यं उत्थान यानाच्वंगु खः । थौंया स्थीतिइ थुगु अवस्था बुलुहुँ म्हो जुयाः वनाच्वंगु खःसां राजनैततिक पक्षयात छुं नं भासां गुब्लें हे बेवास्ता याये फइमखु ।
अर्थया दृष्टिकोण स्वयेगु खःसा गुगु जाती सम्पन्न जुइ वैगु हे भाय्या प्रचलनय् आपा दइ छाय् धाःसां सकस्यां व्यापार व हे सम्पन्न पक्षलिसे यायेगु चाहे जुइ । नेपाया थी थी जाती दुने नेवाः त छगू सम्पन्न जाती खः । थ्व हे कारण थन ब्यापार याः वइपिंसं नेवाः भाय् न्हापा बांलाक्क सयेकातःगु प्रमाण हे झीसं हे खनाच्वंगु दु ।
समाजया निर्माण नं भासा लिसें यक्वं हे दयाच्वनिं । समाजया बनोटय् धर्म, व्यवसाय, संस्कार, संस्कृति अनेकौं पक्ष दयाच्वनिं । समाजयात छ्यले अःपूगु, ज्याः वःगु व मज्जि मगागु भाय् सकस्यां हे लाना काइ । उकिं समाजया निर्माणय् नं भाय्यात तःधंगु हे ल्हाः दइ ।
दकलय् महत्वपूर्ण एवं मज्जि मगाःगु पक्ष छगू टेक्नोलोजी नं खः । थुगु पक्षयात झीसं हे छक्व दुवाल धाःसा झी सिबें न्ह्योया पुस्ता व झी धुंकाः ल्यूया पुस्ता गुकथं ब्वलनाच्वन धकाः धायेमाःगु थुइकाच्वनेमाःगु अवस्था मखु । टेक्नोलोजीया कारण थौं मस्त थःगु भासं तापानाच्वनसा मेमेगु भाय् धाःसा पोख्त जुयाच्वंगु अवस्था दु । उकिं टेक्नोलोजीं गथे थःगु भाय्लय प्रभाव लाकेगु धैगु खँय् वाः चायेके माः ।
